Strona główna > ewolekty

ewolekty


1 ‘ewolekt’ (ang. evolect) — model struktury językowej wykorzystywany jako narzędzie konceptualne w lingwistyce ewolucyjnej. Termin ewolekt wyodrębnia i precyzuje koncepcję sztucznego mini-języka, którego różne odmiany tworzone są na potrzeby symulacji procesu ewolucji języka (!). Jednym z paradygmatów takich badań jest model uczenia iterowanego (ang. Iterated Learning Model, który pozwala eksplorować dynamikę transmisji kulturowej (por. np. Kirby, S., Cornish, H. & Smith, K., 2008).

Szerzej nt. wykorzystania ewolektów w badaniach procesu emergencji zasobów językowych (i ich sedymentacji /„osadzania się” w zachowaniach werbalnych człowieka) piszę w przygotowywanych artykułach:

Jasiński, A. (in prep.) Meaningful mistakes in language behaviour as a basic factor in its evolutionary dynamics. Abstract: Ways to Potolanguage 4 book of abstracts, Roma, 24-26.09.2015, pp. 41-42.

Jasiński, A. (in prep.) Iterated learning of ‘evolects’ and the dynamics of (re)production of natural language resources. In: Theoria et Historia Scientiarum.
po polsku[abstrakt po polsku] Iterowane uczenie się ewolektów a dynamika reprodukcji naturalnych zasobów językowych. 
W: Buczek et al. (red.) Ways to Potolanguage 3 book of abstracts, Wrocław, 25-26.05.2013, s. 28-29.



Luc Steels – Breaking the Wall to Living Robots @Falling Walls 2013 from Falling Walls on Vimeo.


Czy roboty mogą być na tyle kreatywne, aby wykształcić swój własny język?
 
Lingwistyka ewolucyjna w tym ujęciu eksploruje zjawisko semiogenezy, próbując dotrzeć do źródeł języka i modelować ewolucyjną dynamikę jego rozwoju. To interdyscyplinarne przedsięwzięcie stawia sobie za cel tworzenie i testowanie modeli łączących podejścia statystyczne i probabilistyczne z konstruowaniem gramatyk opartych na sformalizowanych regułach — symulowane w ten sposób systemy komunikacji wyłaniają się w trakcie wielokrotnie powtarzanych tzw. „gier językowych” pomiędzy robotami.
 
Prof. Luc Steels jest niekwestionowanym ekspertem w dziedzinie sztucznej inteligencji. W ostatnich dekadach najwięcej uwagi poświęcił modelowaniu komunikacji w środowisku autonomicznych agentów software’owych oraz humanoidalnych robotów, a także badaniom podstawowym w zakresie ewolucji języka. Rezultaty uzyskiwane w projektowanych przez niego symulacjach prof. Steels interpretuje w kontekście współczesnych teorii n.t. ewolucji języka rozwijanych w powiązanych dziedzinach wiedzy, takich jak biologia ewolucyjna, neurokognitywistyka oraz dynamiczne układy złożone. [www.falling-walls.com]

Luc Steels
ICREA Research Professor, Universitat Pompeu Fabra, Barcelona, Spain, Director of the Artificial Intelligence Laboratory, Vrije Universiteit Brussel, Belgium and Director of the Sony Computer Science Laboratory, Paris, France



Simon Kirby – The Language Organism: evolution, culture, and what it means to be human @The University of Edinburgh 2011 from The University of Edinburgh on YouTube.


Dlaczego język(i) ma(ją) taką a nie inną strukturę — i co ją stabilizuje?
 
Ten nurt lingwistyki ewolucyjnej skupia się na presjach adaptacyjnych kształtujących języki w skali glottogenetycznej, modelując zjawisko emergencji i stopniowego stabilizowania się struktur quasi-językowych w paradygmacie tzw. powtarzalnego uczenia się (Iterated Learning Model).
 
Wyróżniamy się zachowaniami, które są absolutnie unikalne w świecie przyrody — zachowania te są do tego stopnia transformujące, że zdołały przekształcić pierwotne mechanizmy ewolucji naszego gatunku. Potrafimy wykreować kompletnie nową konceptualizację i sprawić, by zrozumiały ją inne osoby, wykorzystując w tym celu wyłącznie kombinacje głosek (lub gestów), które przyswoiliśmy sobie we wczesnym dzieciństwie. Wszystkie żywe organizmy komunikują się za pomocą gatunkowo-specyficznych sygnalizacji, jednak tylko w przypadku człowieka komunikacja ta transcenduje wymiar indywidualnych potrzeb biologicznych i nadaje pewnym zachowaniom komunikacyjnym wymiar kulturowy, umożliwiając (nieustanny?) rozwój cywilizacji.
 
Być może po prostu dysponujemy genetycznie ugruntowanym „organem” lub „instynktem” zapewniającym rozwój języka w ludzkich społecznościach, podobnie jak inne zwierzęta komunikujące się przy pomocy wyspecjalizowanych sygnałów... To z pewnością warunek konieczny dla rozwoju języka. Ale czy jest to warunek wystarczający?
 
Pionierskie badania z wykorzystaniem ewolektów, jakie od kilku dekad prowadzone są Edynburgu, wskazują jednak na to, iż wyjaśnienie istotowych własności struktur językowych może wymagać zmiany układu odniesienia dla tych rozważań: okazuje się, że sam język (podobnie jak inne rodzaje praktyk kulturowych) stanowi odrębny układ adaptacyjny, którego ewolucyjną dynamikę dopiero zaczynamy poznawać.

Simon Kirby
Professor Simon M. Kirby is a British computational linguist, currently holding the Chair of Language Evolution at the University of Edinburgh, where he is Director of the Graduate School, and Programme Director for the MSc in the Evolution of Language and Cognition.